Vergiftiging Parkieten

Risico’s op vergiftiging van vogel in huis

Vogels zijn bijzonder gevoelig voor bepaalde verbrandingsproducten. Deze kunnen in huis ontstaan in de keuken tijdens het koken. Er zijn twee groepen producten die een risico vormen voor vogels: teflon en braadvetten.

Teflon(anti-aanbak coating PTFE in pannen) is in bijna elk huishouden aanwezig, niet alleen in pannen, maar ook in wafelijzers, gourmetstel pannetjes en taartvormen. Ook zelfreinigende ovens kunnen een teflon coating hebben.

Bij normaal huishoudelijk gebruik is het niet schadelijk, maar bij langdurig gebruik op te hoge temperatuur (bijvoorbeeld een lege pan op het vuur zetten en vergeten of een pan laten aanbakken) kan een te sterke verhitting ontstaan tot boven de 200˚ C. Er ontstaan dan giftige gassen waaraan o.a. zangvogels en parkieten snel kunnen sterven. Ook als kunststof handvaten van pannen boven vuur onverhoopt smelten, kan dat de oorzaak zijn van het overlijden van vogels in dezelfde ruimte.

Het hoog verhitten van braadvetten zoals boter en oliën is een andere oorzaak. Het maakt voor deze producten niet uit of ze in een teflon gecoate pan worden verhit of in een roestvrijstalen of gietijzeren pan.

Het overlijden als gevolg van bovengenoemde giftige gassen kan bij de vogels zeer snel gebeuren (soms al binnen het kwartier), maar het kan ook langer duren. In het laatste geval ziet u dat de vogel last heeft van benauwdheid, slaperigheid en evenwichtsstoornissen waargenomen, waarna de vogel komt te overlijden. Bij onderzoek van overleden vogels blijken de longen aangetast te zijn door het optreden van acute ontsteking en beschadiging van de kleine bloedvaten. Daardoor treden longbloedingen op.

Ook bij de mens is een ziektebeeld bekend dat kan optreden na het inademen van de producten die vrijkomen bij oververhitte teflonpannen. Dat kan bestaan uit luchtwegklachten zoals hoesten, benauwdheid en een zere keel. Soms gaat het gepaard met koorts. Meestal verdwijnen de klachten binnen enkele uren of dagen.

Heeft u kooivogels in de huiskamer, dan kunt u ervoor kiezen om niet met teflon producten te koken. Mocht u deze wel willen gebruiken, zorg dan voor voldoende ventilatie (afzuigkap) en laat de pannen en ook oliën en vetten niet verbranden in een pan op het vuur. Verwijder na het koken hete anti-aanbakpannen meteen van het fornuis en koel ze af.

Gaat u gezellig gourmetten? Plaats uw vogel(s) dan in een aparte ruimte ver van de ruimte waarin u gaat gourmetten of breng ze tijdelijk ergens anders onder. Eventuele gassen die bij oververhitting vrijkomen zijn zo giftig, dat zelfs vogels in andere vertrekken (ver van het gourmetstel) kunnen overlijden. Om ieder risico te voorkomen adviseer ik om de vogels elders onder te brengen. Ventileer uw huis grondig voordat u de vogel(s) weer ophaalt.

Paul Overgaauw
Specialist Veterinaire Microbiologie KNMvD, Dipl. ACVM, SMBWO erkend parasitoloog